Frankrijk schrapt pk-grens voor jonge automobilisten: moet Nederland er wel een invoeren?

Een jonge bestuurder in een te sterke auto: in Frankrijk had dat een boete van 15.000 euro en een jaar cel kunnen opleveren. Het Franse parlement nam die maatregel in juli 2026 aan. Op 14 augustus 2026 schrapte de Franse Constitutionele Raad (Conseil constitutionnel) het artikel weer. Beginnende automobilisten in Frankrijk mogen dus voorlopig gewoon een krachtige auto rijden.

Het idee zelf is niet van tafel. België onderzoekt een vergelijkbare regel, Italië heeft er al een, en in Nederland kennen we het principe al jaren bij motoren. Zou een vermogensgrens voor beginnende automobilisten ook in Nederland een goed plan zijn? We zetten de regels, de cijfers en de voor- en nadelen op een rij.

Wat wilde Frankrijk precies?

De maatregel stond in de Franse wet RIPOST, een brede wet over openbare orde en veiligheid. Het artikel verbood bestuurders met een voorlopig rijbewijs (permis probatoire) om een auto te rijden waarvan het motorvermogen boven een bepaalde grens lag. De straf: maximaal een jaar gevangenisstraf en 15.000 euro boete. In Frankrijk ben je drie jaar een beginnende bestuurder, of twee jaar als je begeleid rijden hebt gedaan.

Waar die grens precies zou liggen, stond niet in de wet. De regering zou dat later bij decreet vastleggen. In berichtgeving in België werd een grens van 200 pk genoemd, maar in de wettekst zelf stond geen getal.

Waarom ging de maatregel niet door?

Precies door dat ontbrekende getal. De Conseil constitutionnel oordeelde in beslissing 2026-915 DC dat de wetgever de kern van een strafbaar feit zelf moet vastleggen. Hier liet het parlement de regering bepalen vanaf welk vermogen je strafbaar bent. Dat is volgens de Raad in strijd met het legaliteitsbeginsel: een burger moet uit de wet kunnen opmaken wat wel en niet mag.

Het artikel is daarom geschrapt. De rest van de wet blijft staan. Wil Frankrijk de maatregel alsnog invoeren, dan moet er een nieuwe wet komen waarin de grens zelf staat. Berichten die nog spreken over een boete van 15.000 euro voor jongeren in een sterke auto, zijn daarmee achterhaald.

Welke landen hebben al een vermogensgrens voor beginnende automobilisten?

Land Regel Status
Italië De eerste 3 jaar maximaal 75 kW per ton en voor personenauto's maximaal 105 kW (143 pk); boete 165 tot 661 euro en 2 tot 8 maanden rijbewijs kwijt Van kracht, huidige regels sinds 14 december 2024
Australië (New South Wales) Bestuurders met een voorlopig rijbewijs (P1 en P2) mogen geen auto rijden met meer dan 130 kW per ton Van kracht
Frankrijk Verbod op "krachtige auto's" tijdens de proeftijd, grens bij decreet Aangenomen, maar op 14 augustus 2026 door de Conseil constitutionnel geschrapt
België Minister van Mobiliteit Jean-Luc Crucke wil een verbod op krachtige auto's in de eerste 3 jaar laten onderzoeken Idee, onderzoek door verkeersveiligheidsinstituut Vias
Nederland Geen vermogensgrens voor auto's; wel voor motoren (A1 en A2) Geen voorstel bekend

Italië laat zien hoe gedetailleerd zo'n regel moet zijn. Bij een hybride telt alleen het vermogen van de verbrandingsmotor, bij een elektrische auto het continuvermogen en niet het piekvermogen. Rijdt er een ervaren bestuurder van maximaal 65 jaar mee die zijn rijbewijs al minstens tien jaar heeft, dan geldt de grens niet.

Wat betekent 75 kW per ton in de praktijk? Een auto van 1.300 kilo mag in Italië maximaal 97,5 kW hebben, ongeveer 133 pk. Een auto van 1.500 kilo komt op 112,5 kW, maar daar geldt dan de absolute grens van 105 kW.

Hoe werkt het nu al bij motoren in Nederland?

Bij motorfietsen werkt Nederland, net als de rest van de EU, al jaren met een stapsgewijze toegang tot meer vermogen:

  • Rijbewijs A1 (vanaf 18 jaar). Maximaal 125 cc, 11 kW en 0,1 kW per kilo.
  • Rijbewijs A2 (vanaf 20 jaar). Maximaal 35 kW (ongeveer 47 pk) en 0,2 kW per kilo. De motor mag niet zijn afgeleid van een model met meer dan het dubbele vermogen.
  • Rijbewijs A (vanaf 21 jaar). Geen vermogensgrens. Wie jonger is dan 24 en nog geen twee jaar A2 heeft, krijgt code 80 op het rijbewijs en blijft beperkt tot A2-motoren tot die twee jaar of de leeftijd van 24 bereikt is.

Voor auto's bestaat zoiets niet. Wie op zijn 18e slaagt voor het B-rijbewijs, mag dezelfde dag in een auto van 500 pk stappen, als hij die kan betalen en verzekeren.

Welke regels gelden in Nederland wel voor beginnende automobilisten?

Nederland heeft het beginnersrijbewijs. Je bent vijf jaar beginnend bestuurder, of zeven jaar als je je rijbewijs vóór je 18e haalde via begeleid rijden. In die periode geldt:

  • Lagere alcohollimiet. Maximaal 0,2 promille, tegen 0,5 promille voor ervaren bestuurders.
  • Puntenregeling. Bij twee registraties van ernstige verkeersovertredingen meldt het Openbaar Ministerie je bij het CBR. Het CBR bepaalt dan de maatregel, zoals een onderzoek naar je rijvaardigheid.

Er is dus wel strenger toezicht op gedrag, maar geen beperking op het soort auto.

Zou een vermogensgrens voor jonge automobilisten in Nederland een goed idee zijn?

Het risico van jonge bestuurders is duidelijk. Volgens de Europese Commissie is 8 procent van de bestuurders jonger dan 30, maar is bij 2 van de 5 dodelijke ongevallen een bestuurder of rijder onder de 30 betrokken. De vraag is of vermogen daarin een grote rol speelt.

De voordelen

  • Het werkt al bij motoren. Het stapsgewijze motorrijbewijs is in heel Europa geaccepteerd. Het principe dat je eerst ervaring opdoet voordat je meer vermogen krijgt, is niet nieuw.
  • Minder ruimte voor overmoed. Een auto met veel vermogen maakt hard optrekken en hoge snelheden makkelijker. Een grens neemt die verleiding weg in de jaren dat het risico het grootst is.
  • Voorbeelden in het buitenland. Italië en New South Wales werken er al mee. Volgens de VRT daalde in Italië na de invoering in 2011 het aantal ongevallen in de betreffende leeftijdsgroep met 25 procent. Hoeveel daarvan door de vermogensgrens komt, is uit dat cijfer niet op te maken.
  • Duidelijk signaal. Een regel maakt voor jongeren en hun ouders duidelijk dat de eerste jaren achter het stuur een leerperiode zijn.

De nadelen

  • Het probleem is klein. Volgens het Belgische Vias gebeurde maar 3 procent van de ernstige ongevallen met bestuurders van 18 tot 24 jaar in een auto van meer dan 200 pk. Vias vindt strengere handhaving op alcohol, drugs en herhaalde overtredingen effectiever.
  • Jongeren rijden al zelden sterke auto's. Een beginnende bestuurder met een sterke auto betaalt vaak een hoge premie, als een verzekeraar hem al accepteert. De markt remt het nu al af. Lees ook welke auto's het goedkoopst zijn om te verzekeren als jonge bestuurder.
  • Elektrische auto's maken het ingewikkeld. Veel elektrische auto's hebben meer vermogen dan vergelijkbare benzineauto's. Een grens die veel gewone elektrische auto's uitsluit, botst met het stimuleren van elektrisch rijden. Italië lost dat op door naar continuvermogen te kijken, maar dat maakt de regel lastiger uit te leggen.
  • Moeilijk te handhaven. Aan de buitenkant van een auto zie je het vermogen niet, en in Nederland hoeft een beginnende bestuurder geen herkenningsteken te voeren. Controle kan pas als de auto al stilstaat.
  • Gedeelde auto's. Veel jongeren rijden in de auto van hun ouders. Een grens raakt dan het hele gezin, zeker als die auto net boven de grens zit.
  • Juridisch zorgvuldig werken. Frankrijk laat zien dat een vage regel niet standhoudt. De grens moet in de wet zelf staan en duidelijk zijn voor iedere soort aandrijving.

Onze afweging

Een vermogensgrens is geen gek idee en heeft bij motoren zijn waarde bewezen. Maar de cijfers van Vias laten zien dat het merendeel van de ernstige ongevallen met jonge bestuurders niet in sterke auto's gebeurt. Een grens rond 200 pk zou vooral symbolisch zijn. Een lagere grens, zoals in Italië, raakt veel meer gewone auto's, inclusief elektrische, en vraagt een nauwkeurige regeling. Nederland heeft met de lagere alcohollimiet en de puntenregeling al een systeem dat op gedrag stuurt. Daar lijkt meer winst te halen dan met een beperking op de auto zelf.

Wat betekent dit voor jonge autokopers?

Zonder wettelijke grens bepaalt vooral je portemonnee hoe sterk je eerste auto is. Naast de aanschafprijs spelen verzekering, brandstof of stroom, onderhoud en wegenbelasting mee. Vooral de verzekering kan voor een beginnende bestuurder in een sterke auto flink oplopen. Kijk ook naar de goedkoopste auto's per maand met alle kosten op een rij.

Wil je je eerste auto financieren, bijvoorbeeld met een autolening, reken dan met het totale maandbedrag inclusief verzekering. Voor studenten is extra voorzichtigheid op zijn plaats: lees waarom een foute autolening je studie kan verpesten. In het auto-aanbod op 1FS vind je auto's die je kunt financieren.

Geld lenen kost geld.

Bronnen